Groenemorgen - “Rem eraf voor Riegmeer”

Dit artikel is geplaatst in het zomer 2026 magazine INN’regio Zwolle (nr. 23, p. 16-17). Lees het magazine hier. Dit project wordt mede mogelijk gemaakt door het Regio Deal programma Toekomstbestendige Bedrijventerreinen regio Zwolle. 

Denk eens aan een ondernemer die wil uitbreiden, maar geen (verzwaring van een) stroomaansluiting krijgt. Of een bedrijf dat wil verduurzamen, maar jaren moet wachten op capaciteit. Het gebeurt inmiddels op grote schaal in Nederland en ook in regio Zwolle wordt de impact van netcongestie steeds zichtbaarder. Voor gemeente Hoogeveen was dat aanleiding om anders naar bedrijventerreinen te kijken, zodat organisaties ook in de toekomst kunnen doorgroeien.

‘Normaal gesproken koop je een stuk grond en krijg je daar een stroomkabel bij’, vertelt wethouder Westendorp. ‘Maar die vanzelfsprekendheid is weg. Dan moet je dus opnieuw nadenken over hoe je een bedrijventerrein ontwikkelt.’

Die gedachte vormt de basis van Riegmeer, het nieuwe bedrijventerrein aan de rand van Hoogeveen. Daar werken gemeente, ondernemers en netbeheerders samen aan een zogeheten ‘multi commodity energy hub’. ‘Hierbij draait het om de manier waarop zakelijke partijen energie opslaan, uitwisselen en gebruiken’, legt strategisch adviseur Tanju Özel uit. ‘Denk aan elektriciteit, warmte, koude en waterstof. Ondernemingen gebruiken daardoor niet allemaal tegelijk hetzelfde stukje van het stroomnet.’

De plannen voor Riegmeer lagen er al voordat netcongestie landelijk zo’n groot thema werd. Gemeente Hoogeveen zag dat bestaande bedrijventerreinen, zoals Buitenvaart en De Wieken, steeds voller raken, terwijl de vraag naar ruimte bleef groeien. Tegelijkertijd veranderde de energiewereld razendsnel en nam de druk op het stroomnet verder toe.

Wethouder Westendorp legt uit dat nog te vaak gedacht wordt dat netcongestie alleen opgelost kan worden met dikkere kabels. ‘Natuurlijk blijft uitbreiding van het netwerk nodig’, zegt hij. ‘Maar we moeten ook slimmer omgaan met de capaciteit die er al is. Dat vraagt ook om een andere manier van kijken. Waar organisaties vroeger vooral bezig waren met hun eigen perceel en aansluiting, draait het nu steeds meer om samenwerking. Je moet veel meer kijken naar hoe partijen elkaar kunnen versterken en hoe je energie gezamenlijk organiseert.’

Juist die samenwerking moet ervoor zorgen dat Riegmeer straks flexibeler omgaat met capaciteit. Daarom richt het onderzoek zich nadrukkelijk op welke bedrijven zich op het terrein vestigen en hoe hun verbruik op elkaar aansluit. ‘De diversiteit van de ondernemingen maakt het interessant’, zegt Tanju.

Wethouder Westendorp noemt het voorbeeld van een koelhuis om uit te leggen hoe organisaties binnen een energy hub slimmer met bijvoorbeeld piekmomenten kunnen omgaan. Een koelhuis verbruikt veel stroom, maar hoeft dat niet altijd op hetzelfde moment te doen. Op momenten waarop veel capaciteit beschikbaar is, bijvoorbeeld overdag bij veel zonne-energie, kan een bedrijf extra koelen en als het ware ‘vooruitwerken’. Daardoor hoeft het op drukke momenten op het stroomnet minder te verbruiken. Jeroen: ‘Gevestigde ondernemingen stemmen hun verbruik beter op elkaar af, waardoor de beschikbare capaciteit slimmer wordt benut.’

Het project bevindt zich momenteel nog in de onderzoeksfase. Betrokken partijen werken aan een haalbaarheidsonderzoek, een gezamenlijk manifest en een ‘digital twin’: een digitale simulatie van het toekomstige bedrijventerrein. Daarmee kunnen verschillende scenario’s rondom energievoorzieningen worden doorgerekend. ‘We weten al redelijk welke bedrijven zich daar willen vestigen’, zegt Tanju. ‘Zo simuleren we wanneer pieken ontstaan en hoe ze daar slimmer op kunnen inspelen.’ Op termijn moet het terrein niet alleen energie verbruiken, maar ook opslaan, omzetten en leveren. Wethouder Westendorp noemt dat pionieren. ‘Het energiesysteem van de toekomst is niet van één partij. Niet van de overheid, niet van ondernemers en ook niet van netbeheerders. Iedereen heeft elkaar nodig.’

Uiteindelijk draait Riegmeer om meer dan alleen ruimte voor nieuwe ondernemingen. De manier waarop ondernemingen de komende jaren groeien en verduurzamen, verandert fundamenteel. Waar elektriciteit vroeger vooral een randvoorwaarde was, wordt het nu steeds vaker een strategisch vraagstuk. ‘Goed ondernemen gaat straks ook over bijdragen aan de infrastructuur van de toekomst’, zegt wethouder Westendorp. ‘Je bent niet alleen bezig met je eigen bedrijf, maar ook met hoe je als gebied functioneert.’

Die ontwikkeling past bij de positie van Hoogeveen binnen de regio Zwolle. Door de ligging tussen Zwolle, Emmen, Assen en Duitsland ziet de gemeente kansen om verder te groeien als economische schakel in de regio. Tegelijkertijd vraagt die groei om nieuwe keuzes rondom infrastructuur, ruimte en energie. Wanneer Riegmeer precies klaar is, durft niemand te zeggen. Volgens Jeroen is dat ook minder belangrijk dan de richting die nu wordt ingezet. ‘We willen niet dat energie de rem wordt op ondernemerschap. Daarom moeten we nu al anders durven denken.’

Rem eraf voor Riegmeer is een project binnen de Regio Deal regio Zwolle, binnen het programma Toekomstbestendige Bedrijventerreinen. De penvoerder van dit programma is VNO-NCW Midden. Voor alle projecten binnen dit programma, neem een kijkje op www.zwolle.tbbt.nl.